www.Alpha-Online.nl

De beschuldiging over onder meer het gebruik van Palestijnen als menselijk schild maakt deel uit van een geruchtmakend rapport van Breaking the Silence, een door Nederland, Engeland, Spanje en de EU gesubsidieerde organisatie die getuigenissen van soldaten over mensen rechten schen dingen door de IDF verzamelt. De discussie over dit rapport heeft op dit moment een hoog welles-nietes-gehalte, omdat alle getuigenissen anoniem zijn en incidenten onherkenbaar gemaakt.

Haaretz berichtte enige maanden geleden over de getuigenis van een sergeant die zei dat meerdere eenheden, waaronder zijn eigen, Palestijnen het huis van hun buren hadden ingestuurd tijdens de gevechten in Gaza Stad om vast te stellen of zich daarin militanten bevonden. Dit wordt de 'burenprocedure' genoemd en is in 2005 als vorm van het gebruik van menselijke schilden verboden door het Israëlisch Hoog Gerechtshof.
Volgens de soldaat werden huizen waarin zich naar men dacht Hamasstrijders hadden verschanst belegerd, met als doel om de verdachten er levend uit te krijgen. Hij had zelf verschillende van die 'belegeringen' gezien.
Het gebruik van menselijke schilden had hij daarentegen niet zelf gezien, zei de soldaat, maar een van zijn officieren zou hem hebben verteld dat de 'burenprocedure' was gebruikt. De soldaat zei dat hij ook had gehoord dat een Palestijn rechtreeks werd gebruikt als menselijk schild, en voor een legereenheid uit liep die hem onder schot hield. Maar dat had hij niet zelf gezien, zei hij. Deze soldaat had voor de eerdere Haaretzpublicatie een paar maanden geleden een vergelijkbare verklaring afgelegd tegen een Haaretz-journalist en zijn getuigenis was opgenomen in de verzameling van Breaking the Silence, die eerder deze week uitkwam.

De officier die nu met Haaretz sprak behoort tot dezelfde eenheid als deze soldaat. De officier zei dat het verhaal over de Palestijn als menselijk schild overdreven was, en dat bij een onderzoek naar de brigade geen enkele aanwijzing was gevonden dat er zoiets was gebeurd.
De officier zei wel dat een Palestijn een gat in de muur van zijn huis had geslagen om Israëlische soldaten te helpen. Maar volgens de officier deed de man dit uit zichzelf en niet op bevel van de soldaten. "De eigenaar van een huis waarin zich drie bewapende mannen hadden verschanst zag dat de soldaten door een zijmuur probeerden in te breken. Hij zei dat ze teveel schade aanrichtten en vroeg of hij het mocht doen. Daarom gaven de soldaten hem een hamer", zei de officier.

De officier bevestigde dat er inderdaad Palestijnen werden gebruikt om huizen 'schoon te vegen' op zoek naar militanten, maar zei dat de soldaat de incidenten uit hun verband had gerukt en dat plaatselijke bewoners hadden aangeboden eerst naar binnen te gaan. "In het gebied waar deze eenheid opereerde was men juist gericht op het voorkomen van burgerslachtoffers en het uitvoeren van selectieve huiszoekingen, waarbij het massief gebruik van geschut werd vermeden", zei de officier. "Leden van de eenheid riskeerden hun eigen leven om het treffen van onschuldigen te voorkomen", zei hij. "Het zou veel eenvoudiger zijn geweest om twee tankgranaten in elk verdacht huis te schieten. Maar in plaats daarvan gebruikten we een heel andere methode."
"Twee Palestijnen, onder wie het hoofd van een clan, boden officieren aan om eerst naar binnen te gaan om schade aan de huizen te voorkomen. Verschillende keren vonden we hele families in een klein kamertje als we een huis binnen gingen, en wij vonden dit een goede oplossing. Het is absoluut geen menselijk schild. Wij verborgen ons achter niemand. Het hele idee was om onschuldige mensen te beschermen door zelf de risico's te nemen."
Op een vraag van Haaretz of hij het verbod kende van het Hoog Gerechtshof op alle vormen van de 'burenprocedure', zei de officier: "de aanvoerders dachten dat zij binnen de grenzen van de wet bleven." Hij zei dat hun enig doel was om burgerslachtoffers en "onnodige collateral damage" te voorkomen.

Intussen heeft een woordvoerder van de IDF gezegd dat op het eerste gezicht een paar van de beschuldigingen leken op wat Haaretz enige maanden geleden rapporteerde. "Ook nu is een groot deel van de getuigenissen gebaseerd op geruchten en verslagen uit de tweede hand. En door het gebrek aan details is het niet mogelijk de beschuldigingen na te trekken, te onderzoeken en te bevestigen of ontkennen." De IDF moet elke concrete klacht onderzoeken, zei de woordvoerder.  Hij zei dat "de IDF het betreurt dat een mensenrechtenorganisatie alweer het land en de wereld een rapport presenteert met anonieme en veralgemeniseerde getuigenissen zonder de gegevens te controleren en zonder de IDF de kans te geven ze te onderzoeken."

Volgens het Breaking the Silence rapport werd er wel in huizen geschoten voor het leger er binnen ging en werd weinig rekening gehouden met eventuele burgers, bijvoorbeeld in gebieden waar de burgers waren gewaarschuwd dat zij ze moesten verlaten omdat er gevochten zou worden. Er zijn ook verhalen over het doodschieten van een man omdat er twijfel bestond of hij misschien een bewapende militant was, wat achteraf niet zo bleek te zijn.
BtS stelt dat de getuigenissen anoniem zijn om de soldaten te beschermen, maar dat maakt het moeilijk het waarheidsgehalte vast te stellen.
Sommige verslagen over het rapport zeggen dan ook, kort samengevat: "Als dit waar is, is het ernstig". Maar Arabische en ook sommige Westerse verslagen nemen zonder verder onderzoek aan dát het allemaal waar is.

Bron: CIDI - www.cidi.nl